ΜΕΤΑΜΟΡΦΩΣΗ ΤΟΥ ΣΩΤΗΡΟΣ -ΠΥΡΓΙ ΑΥΛΩΝΑΡΙΟΥ

ΜΕΤΑΜΟΡΦΩΣΗ ΤΟΥ ΣΩΤΗΡΟΣ -ΠΥΡΓΙ ΑΥΛΩΝΑΡΙΟΥ

Πρόκειται για μικρό(5Χ2,60 μ.), ταπεινό βυζαντινό σταυρεπίστεγο ναό του 13ου αι. που βρίσκεται στο μικρό χωριό Πυργί της Δημοτικής ενότητας Αυλωναρίου του Δήμου Κύμης-Αλιβερίου .
Παλαιότερα ήταν ναός της Κοίμησης της Θεοτόκου .
ΟΙ εξωτερικοί τοίχοι είναι από αργολιθοδομή και δεν παρουσιάζουν ιδιαίτερο αισθητικό ενδιαφέρον , μετά μάλιστα και την προσθήκη άκομψου νεότερου τμήματος (νάρθηκα) προς αύξηση του χώρου (Εικ. 1 ).
Σε αντίθεση με την ταπεινότητα και το μικρό μέγεθος του Ναού , εσωτερικά είναι κατάγραφος με υψίστης αισθητικής αξίας και τέχνης βυζαντινές τοιχογραφίες μία δε εξ αυτών, η περίφημη «Βαϊοφόρος», που βρίσκεται στο νότιο εσωτερικό τοίχο είναι κατά την γνώμη μας από τις πλέον αξιόλογες (Εικ.2).
Δυστυχώς όμως τα εξαίρετα αυτά δείγματα της Βυζαντινής τέχνης είναι εγκαταλελειμμένα στην τύχη τους, υφιστάμενα την φθορά του πανδαμάτορα χρόνου και της υγρασίας καθώς και τις άστοχες παρεμβάσεις αναρμοδίων φορέων. Μία απλή σύγκριση παλαιότερης (1990) φωτογραφίας της Βαϊοφόρου (Εικ.3) με την σημερινή (Εικ.2) δείχνει πόσο επιτακτική είναι η άμεση συντήρηση και διάσωση του μνημειακού μας πλούτου.
Αξιόλογες τοιχογραφίες πέραν της Βαϊοφόρου είναι ο Ενταφιασμός (Εικ.4 ), ο Μελισμός (Εικ . 5 ),
και Ο Άγιος Δημήτριος (Εικ. 6 ).
Τέλος, η κτητορική επιγραφή του βορείου τοίχου, κατεστραμμένη εν πολλοίς σήμερα, μας πληροφορεί ότι: «ΑΝΗΓΕΡΘΗ Ο ΘΕΙΟΣ ΝΑΟΣ ΟΥΤΟΣ… ΔΙΑ ΣΥΝΔΡΟΜΗΣ ΚΑΙ ΕΞΟΔΟΥ ΤΩΝ ΔΟΥΛΩΝ ΤΟΥ ΘΕΟΥ ΚΑΛΗΣ ΤΗΣ ΜΕΛΗΔΩΝΗ ΚΑΙ ΤΩΝ ΤΕΚΝΩΝ ΑΥΤΗΣ ΓΕΩΡΓΙΟΥ ΙΕΡΕΩΣ ΑΜΑ ΣΥΜΒΙΩ ΚΑΙ ΤΕΚΝΟΙΣ ΑΥΤΩΝ το 6818 από κτίσεως κόσμου (1310 μ. X.).(Εικ. 7 ).