ΑΓΙΟΣ ΔΗΜΗΤΡΙΟΣ ΚΑΤΑΡΡΑΚΤΗΣ

ΜΟΝΗ ΑΓ ΔΗΜΗΤΡΙΟΥ “ΚΑΤΑΡΡΑΚΤΗ” ΣΤΗΝ ΟΚΤΩΝΙΑ

Βρίσκεται Β.Α του χωριού Οκτωνιά σε ρεματιά πλησίον της οποίας βρίσκεται μικρός καταρράκτης από τον οποίο πήρε το όνομα  της (Εικ. 1). Από την παλιά μονή σήμερα σώζεται σε καλή κατάσταση ο ομώνυμος Ναός , καθώς και ερείπια των παλαιών κελιών μέσα σε πυκνή βλάστηση.

Η Μονή Αγ Δημητρίου Καταρράκτη ιδρύθηκε από μοναχούς του Μετοχίου “Παπαβλασσά” σύμφωνα με την παράδοση. Δεν υπάρχει βεβαιότητα για τον χρόνο ίδρυσης της Μονής. Από σωζόμενη επιγραφή ανακαίνισης στην κορυφή του τόξου της  δυτικής εισόδου  του Ναού το 1633μ.Χ. , πιθανολογείται ότι ιδρύθηκε περίπου στο 2^ο μισό του Ι6ου αιώνα, ίσως όμως και νωρίτερα (Εικ.2).

 Για ένα πολύ μεγάλο χρονικό διάστημα  δεν γνωρίζουμε τίποτα   για την Μονή.

Το 1821 όμως μαθαίνουμε για τον τραγικό ανασκολοπισμό του τότε ηγούμενου Παϊσιου από τον Ομέρ Μπέη της Καρύστου, που μαρτυρά την συμμετοχή της Μονής στον αγώνα του Έθνους .Στην θέση  του ηγούμενου τοποθετήθηκε από τον Ομέρ Μπέη, γέροντας μοναχός, μετά τον θάνατο του οποίου η Μονή ερημώθηκε το 1831μ.Χ.

Το 1836μχ  η Μονή διαλύθηκε και ακολούθησε μεταφορά των εικόνων του τέμπλου και λοιπών σκευών στην Κύμη από τον ηγούμενο της Μονής Σωτήρος . Έτσι ξεγυμνώθηκε η Μονή και σήμερα ο Ναός δεν έχει τίποτα από τα κειμήλια του

Να σημειώσουμε ότι από το 1832 μέχρι το 1943 έμεινε στην Μονή ο μοναχός Ανανίας σε κελί που έχτισε ο ίδιος από υλικά της Μονής.

Ο Ναός είναι σταυρεπίστεγος τύπου Α1 και αγιογραφήθηκε το 1636μχ πιθανότατα από τον ζωγράφο Νικόδημο. Η αγιογράφηση κάλυψε όλο τον Ναό όπως φαίνεται μέχρι σήμερα (Εικ. 3).

Στον Δυτικό τοίχο κυριαρχεί η παράσταση της “ Δευτέρας Παρουσίας» (Εικ. 4), ενώ άλλες χαρακτηριστικές αγιογραφίες είναι,” ο Αγ. Ευστάθιος Πλακίδας” στον Βόρειο τοίχο  (Εικ. 5), “οι οίκοι Θεοτόκου από την ακολουθία του Ακάθιστου ύμνου” στην οροφή και στους πλάγιους τοίχους του ανατολικού τμήματος της κατά μήκος καμάρας  (Εικ. 6), ”o Παντοκράτωρας” στην οροφή της εγκάρσιας καμάρας  (Εικ. 7)  κλπ.