ΑΓ.ΔΗΜΗΤΡΙΟΣ - ΑΥΛΩΝΑΡΙ

ΒΥΖΑΝΤΙΝΟΣ ΝΑΟΣ «ΑΓΙΟΣ ΔΗΜΗΤΡΙΟΣ» ΣΤΟ ΑΥΛΩΝΑΡΙ

Είναι σταυρεπίστεγος ναός, τύπου Α1 (σύμφωνα με τον Αν. Ορλάνδο), τρισυπόστατος (άγιος Δημήτριος – αγία Θέκλα – άγιος Ελευθέριος), στο Αυλωνάρι (Χάνια ή Παζάρι Αυλωναρίου), στον οποίο αναγνωρίζονται τρεις κύριες οικοδομικές φάσεις (Εικ.1). Στην πρώτη οικοδομική φάση ανήκει η λιθοδομή έδρασης της κόγχης του Ιερού, η οποία αποτελεί θεμέλια παλαιού κτίσματος, πιθανώς παλαιοχριστιανικού.

Στο πλαίσιο επόμενης οικοδομικής φάσης, προς τα τέλη του 13ου αιώνα, πιθανώς μετασκευάζεται τμήμα του αρχικού ναού σε σταυρεπίστεγο ναό (Εικ.2). Άξιο παρατήρησης είναι πως για να αυξηθεί ο εσωτερικός χώρος του ναού κατασκευάστηκαν δυο πλάγια κλίτη που επικοινωνούν με το κεντρικό κλίτος με οξυκόρυφα ανοίγματα (Εικ.3).

Η είσοδος είναι μνημειώδης με οξυκόρυφη τυφλή κόγχη στο ανώτερο τμήμα της. Η πλευρά του τρούλου που είναι επάνω από την κόγχη έχει δίλοβο παράθυρο με οξυκόρυφα τόξα. (Εικ 4).  Ο νάρθηκας επικοινωνεί με τον κύριο ναό με είσοδο που έχει παραστάδες και αρράβδωτους κίονες (Εικ 5).  Ο νάρθηκας και ο κυρίως ναός ήταν κατάγραφοι με τοιχογραφίες εξαίρετης τέχνης.

Από τις τοιχογραφίες του ναού, οι οποίες μπορούν να χρονολογηθούν γύρω στο 1300, σημειώνονται ενδεικτικά ορισμένες: Στο τεταρτοσφαίριο της κόγχης του Ιερού, εικονίζεται η Θεοτόκος ένθρονη, βρεφοκρατούσα (Εικ.8)  περιστοιχισμένη από αγγέλους, σεβίζοντες. Στο χώρο του Ιερού, διατηρούνται επίσης και άλλες παραστάσεις, όπως η κοινωνία των Αποστόλων, ο Μυστικός Δείπνος και η Ανάληψη (Εικ.9).  Στον κυρίως ναό έχουν ζωγραφιστεί σκηνές από τον Χριστολογικό κύκλο οι περισσότερες από τις οποίες είναι …………..