ΜΟΝΗ ΑΓ ΧΑΡΑΛΑΜΠΟΥΣ ΛΕΥΚΩΝ

 

ΜΟΝΗ ΑΓ ΧΑΡΑΛΑΜΠΟΥΣ ΛΕΥΚΩΝ

Η  Μονή Αγ Χαραλάμπους Λευκών βρίσκεται ΒΑ του Αυλωναρίου σε θαυμάσια τοποθεσία και περιβάλλεται από πανύψηλες λεύκες από τις οποίες πήρε το όνομα της (Εικ. 1).

Από κτιριακή άποψη η Μονή αποτελείται από τέσσερις πλευρές διώροφες με κελιά μοναχών, ξενώνες κ.α.

Κεντρική θέση  κατέχει το καθολικό  της Μονής που είναι  Βυζαντινός σταυρεπίστεγος Ναός,  πιθανόν του 11 αιώνα μ.Χ,  με παραμορφωμένο κάπως το αρχικό αρχιτεκτονικό του σχήμα από τις μεταγενέστερες παρεμβάσεις  (Εικ. 2).

Ο ναός ήταν κατάγραφος. Σήμερα όμως μόλις διακρίνονται ίχνη αγιογράφησης σε μερικά σημεία του  (Εικ. 3).

Δεξιά της εισόδου εσωτερικά του Ναού υπάρχει εντοιχισμένη  μαρμάρινη επιγραφή που μας πληροφορεί ότι ο ναός  ανακαινίστηκε “δια συνδρομής Νικοδήμου μοναχού επι βασιλέως Μανουήλ Κομνηνού” δηλαδή τον 12^ο αιώνα μ.Χ. (Εικ. 4).

Η Μονή αρχικά ήταν γνωστή ώς Μονή των Εισοδίων της Θεοτόκου. Το 1835 όμως ο στρατηγός Νικόλαος Κριεζώτης ήρθε άρρωστος στην Μονή όπου και νοσηλεύτηκε. Όταν έγινε καλά χάρισε στην Μονή την εικόνα του Αγ Χαραλάμπους. Από τότε μέχρι σήμερα  στην Μονή τιμάται  το όνομα του Αγ Χαραλάμπους .

Για την περίοδο της τουρκοκρατίας δεν υπάρχουν στοιχεία για την Μονή. Κατά την επανάσταση του 1821 όμως γνωρίζουμε ότι ο ηγούμενος Καλλίνικός Γκούμας ακολουθούμενος από μοναχούς πήρε μέρος στον αγώνα στο πλευρό του στρατηγού Κριεζώτη και για αυτή τους την δράση η Μονή πυρπολήθηκε από τους Τούρκους.

Στα 1834-35 μχ η Μονή φαίνεται να λειτουργεί πάλι κανονικά. Το 1848 ο στρατηγός Κριεζώτης εξόριστος στην Κωνσταντινούπολη δεν ξέχασε την Μονή στην οποία νοσηλεύτηκε και έστειλε  δύο μεγάλα μπρούτζινα μανουάλια με ευχαριστήρια επιγραφή τα οποία υπάρχουν μέχρι σήμερα (Εικ.  5,6 ).

Η Μονή λειτούργησε  ανδρική μεχρι το 1938  (Εικ. 7).

Τότε με απόφαση του μητροπολίτη Κύμης Παντελεήμονος Φωστίνη οι μοναχοί τοποθετούνται στην Μονή Μεταμόρφωσης του Σωτήρος στην Κύμη, και στην Μονή Λευκών  έρχονται μοναχές της Μονής Σωτήρος με ηγουμένη την Κασσιανή Φουρτουλάκη η οποία διακρίθηκε στην συνέχεια στον αγώνα κατά των Γερμανών κατακτητών και γι αυτό τιμήθηκε από την Πολιτεία.

Η Μονή για κάποια χρόνια (1968-1985) εγκαταλείφθηκε και επανιδρύθηκε πάλι γυναικεία το 1985 και έτσι παραμένει μέχρι σήμερα.

Το 1987 έγινε ανακαίνιση της Μονής ενώ με την Υπουργική απόφαση 153249/ 6217 π.ε/10-4-1958 –  ΦΕΚ 121/Β/29-4-1958 ανήκει στον κατάλογο των  μνημείων της Εύβοιας που έχουν κηρυχθεί  ιστορικά και  διατηρητέα.