Ιερός ναός Αγία Άννα στον Οξύλιθο
Ιερός ναός «Αγία Άννα» στον Οξύλιθο
Η Αγία Άννα είναι μικρός Βυζαντινός Ναός ο οποίος βρίσκεται στην θέση «Ψιθιανοί» του Οξυλίθου και λέγεται αλλιώς «Αγία Αννα των Αλεξιάνων» από το όνομα της οικογένειας και συνεκδοχικά της συνοικίας στην οποία ανήκει.
Πρόκειται για μονόχωρο ορθογώνιο καμαροσκεπή ναϊσκο, που καταλήγει σε ημιεξαγωνική κόγχη Ιερού ανατολικά (Εικ. 1,2).
Εσωτερικά ο Ναός διαιρείται σε ανατολικό και δυτικό μέρος από λίθινο ενισχυτικό τόξο (σφενδόνιο) (Εικ. 3).
Η τοιχοποιία του αποτελείται από πλακοειδείς λίθους σε οριζόντια διάταξη μεταξύ των οποίων παρεμβάλλονται τμήματα πλίνθων και άφθονο συνδετικό κονίαμα.
Επάνω από την κεντρική είσοδο στα δυτικά, υπάρχει διακοσμητική οδοντωτή ταινία η οποία διακόπτεται από τοξωτή κόγχη η οποία παλαιότερα έφερε εικόνα (Εικ. 4,5).
Ο Ναός δεν έχει παράθυρα και η μόνη πηγή φωτισμού είναι μικρό λίθινο παράθυρο στην κόγχη του Ιερού.
Ο Ναός είναι κατάγραφος και τοιχογραφήθηκε σε δύο φάσεις . Η πρώτη φάση έγινε στο τέλος της πρώτης δεκαετίας του 14ου αιώνα (1304-1311μ.Χ.) όταν η Εύβοια είχε περιέλθει στους Βενετούς, και η δεύτερη φάση στα 1370μ.Χ. όπως μαρτυρεί κτητορική επιγραφή στον Νότιο τοίχο που γράφει «…ΒAΡΒΑΡΑC, ΜΑΡΙΝΑC ΚΑΙ ΜΑΡΙΑC ΑΜΑ CIΝΒΙΩΝ ΑΥΤΩΝ ΗΚΕΤΩΝ ΕΤΟΥC CTOΩH”.
Οι τοιχογραφίες της πρώτης είναι εξαίρετης τέχνης με ωραιότατα χρώματα, και αναλογίες σωμάτων , ενώ οι της δεύτερης φάσης είναι πολύ κατώτερες ποιοτικά και έχουν φιλοτεχνηθεί από λαϊκότερο αγιογράφο(Εικ. 7,8,9).
Οι τοιχογραφίες του Ναού συντηρήθηκαν στα μέσα της δεκαετίας του 1960 ενώ το 1997 έγινε καθαρισμός των λίθων και αρμολόγημα σε όλες της πλευρές του Ναού.








